Met toestemming overgenomen uit het blad Evangelisch Bijbelgetrouw Onderwijs mei 2007-06-19

 

Coöperatief leren en samenwerken – De mier en de bladluis door Ton Verdam

 

Het voorzetsel syn (samen...) komt in de Efezebrief in de grondtekst bij een heleboel werkwoorden en zelfstandige naamwoorden voor: Efe. 2: vers 5, 6, 21, 22, Efe. 3: 6.

Een belangrijke sleuteltekst waar het woord drie keer voorkomt is Efeze 4:16: ‘’En aan Hem ontleent het gehele lichaam als een welsluitend (samenge­voegd) ge­heel en bijeen­gehou­den (samenge­houden) door de dienst van al zijn geledin­gen naar de kracht, die elk lid op zijn wijze oefent, deze groei des li­chaams, om zichzelf op te bouwen (samengebouwd) in de liefde.’’

 

Een mooi voorbeeld hiervan treffen we ook aan in de natuur bij de samenwerking van de mier met de bladluis.

 

Uit onderzoek is gebleken dat mieren- en bladluiskolonies elkaar versterken. Er is sprake van wat men noemt een symbiose.

Op planten waar geen mieren in de buurt zijn is het gemiddelde aantal bladluizen minder dan 70. Op planten waar wel mieren bij aanwezig zijn staat het gemiddelde op meer dan 1000!

 

In Spreuken 6:6 staat: ‘’Ga tot de mier, … zie haar wegen en word wijs.’’

 

De samenwerking tussen mieren en bladluizen is ook een mooie illustratie van het samengevoegd, samengehouden en samengebouwd van Efeze 4:16.

 

Maar ook van 1Co 12, het hoofdstuk van onderlinge afhankelijkheid,… 21 En het oog kan niet zeggen tot de hand: ik heb u niet nodig, of ook het hoofd tot de voeten: ik heb u niet nodig.

22  Ja, veeleer zijn die leden van het lichaam, welke het zwakst schijnen, noodzakelijk,

23  en juist die delen van het lichaam, welke wij minder in ere houden, bekleden wij meer eervol…

 

Bladluizen zijn voor mieren, wat koeien zijn voor mensen. Mieren leven van de honingdauw die bladluizen produceren. Op een gezonde plant produceren bladluizen 2 druppels honingdauw per uur.

1 druppel honingdauw is ongeveer net zo zwaar als een kwart van de bladluis. In vergelijking zou een koe ongeveer 250 liter melk per uur geven!!!

 

De bladluis produceert zoveel honingdauw dat hij graag een deel afstaat aan de mier. De bijbel zegt:

Mat 10:8  … Om niet hebt gij het ontvangen, geeft het om niet.

 

De uitspraak ‘’zo arm als een luis’’ gaat hier niet op. Bij zowel de bladluis als de mier zijn geen armen, ze delen alles samen. De mieren hebben een extra maag speciaal voor dat doel. Wanneer 2 mieren elkaar ontmoeten kan een mier die honger heeft bijtanken uit de extra maag van de andere mier. Er is altijd overvloed, het lijkt wel een land van melk en honing.

 

De mier is de bladluis dan ook zeer dankbaar voor de honingdauw en uit dank zorgt de mier voor bescherming van de bladluis. Het komt wel voor dat mieren een soort verdedigingslinie aanleggen om de bladluis te beschermen. Maar de mier doet meer. Als een plant helemaal is leeggezogen wijst de mier de bladluis de weg naar een nieuw plantenrijk met gezonde planten. Maar ook daar blijft het niet bij. Wat de mier ook doet is oppassen op de kindertjes van de bladluis.

Een vrouwtjes bladluis heeft geen mannetje nodig om zich te vermenigvuldigen. Ze kan zichzelf gewoon klonen! Bladluizen kunnen niet alleen levende bladluizen voortbrengen, als ze de winter aan voelen komen, leggen ze eitjes zodat ze beter beschermd zijn tegen de kou. Deze eitjes worden door de mieren onder de grond gebracht en verzorgd totdat ze uitkomen. Daarna worden ze door de mieren grootgebracht en vervolgens in het voorjaar weer boven de grond op gezonde planten gezet.

 

Samenwerken, cooperatief leren, samen-voegen, samen-houden en samen-bouwen. De mier is niet meer dan de bladluis, ze hebben elkaar nodig om in leven te blijven en te groeien en een sterk volk te worden.

 

Dit is een mooi beeld van het zogeheten cooperatief leren dat op sommige scholen als onderwijsvisie wordt gehanteerd. Het is een beeld van samenwerken, van elkaar afhankelijk willen zijn en verantwoording naar elkaar af willen leggen.

 

Ook hierin kan de bijbel een rijke aanvulling zijn op de leerstof binnen onze school. We hebben Bijbelgetrouw onderwijs nodig voor de vorming van het jonge kind.

 

Ton Verdam